ENSektor pendidikan teknikal dan vokasional Malaysia sedang melalui satu detik yang benar-benar boleh diukur. Antara Januari hingga Jun 2026, majikan mengiklankan 343,836 peluang pekerjaan berkaitan TVET menerusi portal MYFutureJobs dengan purata gaji yang diiklankan sebanyak RM3,658 sebulan, menurut pengumuman Menteri Sumber Manusia Datuk Seri R. Ramanan pada akhir Julai. Permintaan merangkumi bidang kejuruteraan, elektrik dan elektronik, ICT, pembinaan, automotif serta semikonduktor — dan pada awal Ogos, menteri berkenaan menggesa graduan TVET menggunakan platform tersebut secara aktif dan bukan sekadar menunggu peluang datang.
Angka itu secara senyap menamatkan satu perdebatan lama. Selama bertahun-tahun, bantahan terhadap latihan teknikal dan vokasional di Malaysia adalah bahawa ia dianggap pilihan kedua dan bukan pilihan utama. Pasaran pekerjaan kini tidak lagi berkelakuan begitu. Hampir 1,400 institusi TVET di seluruh negara kini menawarkan lebih 4,500 kursus dengan kadar kebolehpasaran dilaporkan melebihi 95 peratus, manakala Belanjawan 2026 memperuntukkan RM7.9 bilion kepada sektor ini dengan tumpuan jelas kepada kecerdasan buatan, kenderaan elektrik, semikonduktor dan pembuatan berteknologi tinggi.
Sasaran dasar turut berubah selaras dengannya. Timbalan Perdana Menteri Datuk Seri Dr Ahmad Zahid Hamidi, yang mempengerusikan Majlis TVET Negara, menetapkan sasaran 650,000 enrolmen TVET menjelang akhir 2026, dengan penyertaan dalam kalangan lepasan SPM dijangka meningkat daripada 57.4 peratus pada 2025 kepada 65 peratus.
Jambatan ke China ialah tempat perkara ini menjadi bersifat struktural dan bukan sekadar kitaran ekonomi. Pada Mei 2026, Malaysia dan China bersama-sama komited melabur lebih RM500 juta untuk membangunkan Malaysia–China Institute (MCI), sebuah institusi TVET berteknologi tinggi yang memberi tumpuan kepada mobiliti elektrik, teknologi bateri, pembuatan termaju dan automasi industri. Zahid menyifatkan modelnya setara dengan German-Malaysian Institute dan Malaysia-Japan Industrial Institute, tetapi dengan fokus lebih tajam kepada teknologi hadapan yang diterajui industri China. MCI telah pun menerima kenderaan elektrik untuk kegunaan latihan, dengan peralatan tambahan dijangka menyusul. Ia akan bermula di kemudahan sedia ada GIATMARA di Bagan Datuk sebelum berpindah ke kampus khas. Kerjasama TVET Malaysia dengan China bermula pada 2023, dan 5,125 penempatan latihan telah diisi pada tahun lalu sahaja.
Apa yang menjadikan perkembangan ini penting bagi kerjasama TVET Malaysia-China bukanlah jumlah wangnya — tetapi seni bina pensijilannya. Laluan pensijilan berkembar dan pengiktirafan jurulatih Malaysia mengikut standard industri China yang diiktiraf bermakna seorang tukang kimpal, juruteknik atau pakar automasi yang dilatih di Bagan Datuk menjadi diiktiraf oleh majikan di kedua-dua belah pihak. Itulah beza antara pertukaran hubungan baik dengan koridor bakat yang sebenar.
Jurang yang masih tinggal bersifat kemanusiaan, bukan kewangan. Pengeluar berkaitan China yang beroperasi di Malaysia memerlukan juruteknik yang boleh membaca lembaran spesifikasi, mematuhi protokol keselamatan dan berkomunikasi di lantai kilang merentasi sempadan bahasa. Persediaan bahasa, orientasi budaya dan hubungan institusi ke institusi yang berterusan bukanlah tambahan sampingan di sini — ia menentukan sama ada RM500 juta menghasilkan graduan yang boleh diambil bekerja atau sekadar bilik darjah yang lengkap peralatannya. Inilah ruang yang boleh diisi oleh persatuan, rangkaian alumni dan organisasi masyarakat sivil yang bergiat dalam kerjasama pendidikan Malaysia-China dengan nilai tambah yang tidak mampu dibekalkan oleh kementerian secara bersendirian.
Malaysia sudah memiliki isyarat permintaan dan pembiayaannya. Kerja yang tinggal ialah memastikan tenaga manusianya tiba dalam keadaan bersedia.
中文摘要
2026年1月至6月，马来西亚MYFutureJobs平台共发布了343,836个技职教育（TVET）相关职位，平均月薪为3,658令吉，涵盖工程、电子电气、资讯科技、建筑、汽车与半导体等领域。2026年财政预算案为技职教育拨款79亿令吉，政府目标是在年底前实现65万名学员入学，中五毕业生的技职参与率提升至65%。在马中合作方面，两国已共同投入超过5亿令吉发展“马中学院”（MCI），聚焦电动车、电池技术、先进制造与工业自动化，并推行双认证机制，让马来西亚学员与培训师获得中国行业标准的认可。马中技职教育的真正挑战不在资金，而在语言准备、文化适应与长期的院校合作关系。这正是民间团体在推动马中教育与马中文化交流中可以发挥关键作用的领域。
Mengenai MCCEA: Persatuan Kebudayaan dan Pendidikan Malaysia-China (MCCEA), No. Pendaftaran PPM-034-10-08072025, komited untuk memajukan kerjasama antara Malaysia dan China dalam bidang budaya, pendidikan dan TVET, dengan pandangan ke arah ASEAN dan masyarakat antarabangsa. Laman web: www.mccea.org.my
